چگونگی برقراری ارتباط با دیگران-راههای برقراری ارتباط

چگونگی برقراری ارتباط با دیگران-راههای برقراری ارتباط

تعریف ارتباط

چگونگی برقراری ارتباط با دیگران-راههای برقراری ارتباط

برای ارتباط تعریف های متفاوتی آمده است از جمله: ایجاد پیوند و آگاهی شخصی از شخص دیگر به صورت کلامی یا غیر کلامی، آگاهانه یا ناآگاهانه. همه انسانها، نیازمند رابطه و برقراری ارتباط با دیگران هستند چرا که انسان اصالتاً موجودی است اجتماعی، و زندگی پویا و مولد آدمی در گرو روابط بین فردی و ارتباط موثر و متقابل بادیگران است. به سخن دیگر بدون ارتباط موثر اجتماعی و تعامل بین فردی، انسان نمی تواند به رشد مطلوب و شکوفایی شخصیت خود برسد.

بخش قابل توجهی از تبلور استعدادها، شکفته شدن توانمندی ها و تحول شخصیت متعادل و متعالی انسان در نتیجه حیات اجتماعی، و تجارت زندگی جمعی فراهم می گردد، به طوری که هر گونه محرومیت از روابط مطلوب و منطقی با دیگران و دور ماندن از زندگی پویای اجتماعی، زمینه اضطراب، افسردگی و عقب ماندگی فرهنگی را فراهم می نماید.
اولین جوانه های ارتباط بین انسانها در حریم خانواده پدیدار می گردد و اگر بخواهیم دقیق تر بگوییم و نقطه آغازین روابط دو انسان را به تصویر بکشیم، زیبا ترین تصور، نمایشی از تاثیر پذیری فرزند (جنین) در داخل رحم از خلق وخوی مادر خواهد بود. روابط بین فردی از اهمیت و حساسیت فوق العاده ای برخوردار است و چگونگی روابط، نقش بسزایی در شکل گیری نگرشها و بازخوردهای اجتماعی، آمادگی و توسعه مهارتهای اجتماعی اعضای خانواده خواهد داشت. برقراری رابطه خوشایند و موثر و پایدار و تعالی بخش بین انسانها، بویژه اعضای خانواده از بیشترین اهمیت برخوردار است.

 

عوامل موثر در برقرار ارتباط و استمرار رابطه ها

به طور کلی برای اینکه بتوانیم بستر مناسبی برای برقراری ارتباط و حفظ و استمرار یک رابطه پایدار و موثر با دیگران، بالاخص با اعضای خانواده، آشنایان و همکاران پدید آوریم، ناگزیر می بایست به عوامل موثر در برقراری حفظ و تقویت روابط انسانی و ارتباطات اجتماعی توجه خاص مبذول داشته باشیم. با عنایت به اینکه در هر ارتباطی با دیگران، آگاهانه و ناخودآگاه به طور مستقیم و غیر مستقیم، خواسته یا ناخواسته پیامی با کلام و یا رفتار انتقال داده شده و گوشه هایی از باورها و ارزشها در تعامل قرار می گیرند، لذا می بایست در برقراری ارتباط با دیگران، و تامین نیاز ارتباطی مخاطبان، ضمن آشنایی با ویژگی ها و نیازهای حاکم بر نفسانیان انسان ها، خود را به
موثرترین شیوه ها و روش های روان شناختی ارتباط مسلح نمائیم. در هر حال برخی از عوامل موثر در بر قراری ارتباط و حفظ و استمرار یک رابطه مطلوب و خوشایند با دیگران بخصوص اعضای جامعه از این قرارند:

۱ – ویژگی های شخصیتی و نیازهای روانی و اجتماعی معاشران و مخاطبان

توجه به نیازها و ویژگیهای عاطفی و روانی همه معاشران و مخاطبان، به ویژه اعضای خانواده، نزدیکان وخویشان و ….. از مهمترین مبانی روان شناختی اجتماعی و اولین گام در روان شناسی ارتباط است. با شناخت ویژگی های زیستی، ذهنی، عاطفی و اجتماعی، تمایلات، علایق و انگیزه ها، نگرش ها و نیازهای روانی مخاطبان، می توان یک ارتباط قوی و پایدار با آنها برقرار نموده و همواره آن را ارتقاء داد.

بنابراین لازم است تا ویژگی های مخاطبان را بشناسیم و بر مبنای آن ها ارتباط خود را پایه ریزی کنیم. به عنوان مثال اگر مخاطب کودک است ما باید از ویژگی های کودکان سنین مختلف آگاهی یابیم و یا اگر مخاطب مرد یا زن است، نیاز به شناختن ویژگی های آنها و تاثیر جنسیت بر آنها داریم.

 

۲ – موضوع یا محتوای پیام موردنظر در فرایند ارتباط

فرایند ارتباط انسان با دیگران، به طور مستقیم و غیر مستقیم، به صورت و کلامی و غیرکلامی، متضمن انتقال یک پیام است. این پیام می تواند در زمینه های گوناگون از جمله در قلمرو رشد عواطف و احساسات، در حوزه شناختی و ذهنی، درعرصه تفهیم ارزشها و معیارهای اخلاقی و اجتماعی و یا متبلور کردن رفتارهای مذهبی و مهارت های اجتماعی مطرح باشد. به هر حال باید توجه داشت که محتوای پیام بایستی متناسب با سن، هوش، رشد عقلانی، تمایلات، علایق ها، انگیزه ها و نیازهای ذهنی و روانی مخاطبان باشد.

۳ – شرایط موقعیت برقراری ارتباط

انتخاب شرایط و موقعیت متناسب برای برقراری ارتباط آرام، سالم و سازنده بسیار مهم است. برقراری یک ارتباط موثر و پویا با افراد مستلزم آن است که آنها از آرامش خاطر و آسودگی خیال برخوردار باشند. پر واضح است که بهترین و مناسبترین زمان برای برقراری یک ارتباط متقابل و خوشایند با افراد، اوقات فراغت است. اوقاتی که در آن فرد، تکلیف موظفی را به عهنده ندارد و به دور از فشارهای ذهنی و خستگی حجمی، با میل و رغبت آمادگی روانی لازم را برای برقراری یک ارتباط سالم و گفت و شنودی صمیمانه دارد.

۴ – روش برقراری ارتباط و انتقام پیام

اتخاذ روشی مناسب و موثر در برقرار ارتباط با دیگران و حفظ آن از اصلی ترین عوامل برقرار و استمرار یک ارتباط پویا و سازنده است. همان گونه که پیشتر اشاره شد، هر قدر روش ارتباطی ما از گرما و جذابیت بیشتری برخوردار باشد، زودتر و سهل تر می توانیم به اهداف ارتباطی خود نائل آئیم. به عبارت دیگر موثرترین روش ارتباطی روشی است که درآن به طور غیر مستقیم حوزه ی شناختی و احساسی، مخاطب متاثر شود و باور تازه ای در وی بارور گردد، که نتیجه ی این امر نیز بالطبع تبلور رفتار مطلوب خواهد بود (رابرت بولتون)

 

پیشنهاد میکنم این مقاله را نیز مطالعه کنید : ۸ روش برای افزایش قدرت بینش در ارتباطات -مهارت ارتباطی

انواع ارتباط

۱ – ارتباط درون فردی : که فرد با خودش حرف می زند، نجوا می کند، و با خود ارتباط برقراری می کند.
۲ – ارتباط بین فردی : در این نوع از ارتباط فرد حداقل با یک فرد دیگر ارتباط برقرار می کند.
۳ – ارتباط گروهی : در این نوع ارتباط تعداد افراد گیرنده پیام محدود و قابل شمارش هستند.
۴ – ارتباط جمعی: در این ارتباط تعداد افراد گیرنده پیام قابل شمارش نیستند.
۵ – ارتباط کلامی: در این نوع از ارتباط مبانی بر قراری رابطه رد و بدل شدن کلمات و مفاهیم به صورت زبانی است.
۶ – ارتباط غیر کلامی: در این نوع از ارتباط، مبانی برقراری رابطه چیزی به جز رد و بدل شدن کلمات و مفاهیم است مثل حرکات
بدن، حرکات چشم، حرکات دستها، حالت ایستادن و ……

موانع ارتباطی رایج:

سدهای ارتباطی، پاسخ های دارای احتمال خطر بالا به شمار می آیند. بعضی پاسخ هایی که اگر نتوان گفت همیشه، اغلب اثری منفی
بر ارتباط دارند. وقتی که یک یا چند تن از افراد در حال تعامل، گرفتار فشار روانی باشند، احتمال بیشتری وجود دارد که این موانع ظاهر
شوند. اثرات ناگوار موانع ارتباطی بسیار زیاد و متنوع است. آنها در اغلب موارد عزت نفس را کاهش می دهند و منجر به یک حالت دفاعی،
می شوند و یا به وابستگی، گوشه گیری، احساس شکست یا بی کفایتی می انجامند. ضمن آنکه این احتمال را نیز کاهش می دهند که فرد
دیگر، خود راه حل مشکل خویش را بیابد.

کارل راجزر و همکارانش، پاسخ هایی را که باعث توقف گفت و گفتگو می شوند را مشخص کرده اند که در زیر به شرح آنها می پردازیم:

-۱ انتقاد: ارزیابی منفی از فرد دیگر و اعمال و نگراش های او:
.« “”تو خودت باعث این مشکل شدی، به خاطر دردسری که گرفتارش هستی، نمی توانی دیگران را سرزنش کنی
۲ – نام گذاری: خوار و خفیف کردن و یا دادن یک عنوان کلیشه ای به شخص دیگر:
“”عجب آدم خنکی، شما کارگرها همه مثل هم هستید.””
-۳ تشخیص گذاری : تجزیه و تحلیل رفتار فرد دیگر و بازی کردن نقش یک روان شناس. (ذهنت را مثل یک کتاب می توانم بخوانم).
-۴ دستور: دادن دستور انجام کاری که مایلید انجام شود به فرد دیگر: (همین الان تکالیف را انجام بده ).
-۵ تهدید: تلاش برای کنترل اعمال و رفتار طرف متقابل از طریق هشدار در مورد پیامدهای منفی آنچه برایش تدارک دیده اند:
.( “یا آن کار را می کنی یا ….”
۶ – اخلاقی ساختن: بیان این نکته که فرد دیگر، باید چه کاری را انجام دهد، (موعظه کردن).
-۸ پرسش های زیاد و نامناسب: سوال های کوتاه پاسخ، اغلب از سدهای عمده ارتباط می باشند. اینها سوال هایی هستند که معمولاً
می توان با کلماتی کوتاه و مختصر به آنها پاسخ داد، اغلب با یک بله یا خیر ساده.
-۹ نصیحت کردن : کنار زدن مشکلات فرد دیگر از طریق ایجاد حواس پرتی.
-۱۰ ثبت منطقی: تلاش برای متقاعد کردن فرد دیگر با توسل به حقایق یا منطق، و معمولاً بدون در نظر گرفتن عامل هیجانی مربوطه.
.( -۱۱ اطمینان آفرینی: تلاش برای متوقف کردن هیجانها منفی فرد دیگر

 

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *